NS stapt naar de rechter vanwege Arriva-nachttrein. Foto: Venema Media
Arriva kan de stoptreinen tussen Groningen/Leeuwarden en Zwolle mogelijk alsnog overnemen van NS. De aanbesteding is volgens de bestuursrechter te vroeg afgebroken.
Het zogeheten College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBb) bepaalde dinsdag dat de staatssecretaris van het ministerie van Infrastructuur ten onrechte de onderhandelingen over de concessie 2025-2033 afbrak. Arriva kon de continuïteit van de treindiensten onvoldoende garanderen, meldde het Rijk. Maar daar heeft het CBb geen bewijs voor gevonden.
Eind aan monopolie
Als het aanbod van Arriva alsnog beter uit de bus komt dan dat van NS, doorbreekt de vervoerder uit Heerenveen het monopolie van NS en kan het met sprinters op het noordelijke hoofdspoor rijden. Het bedrijf wil daar sneltreinen aan toevoegen die tussen Groningen en Zwolle alleen stoppen in Assen en Hoogeveen.
Op het traject rijden nu twee intercity’s (die alleen in Assen stoppen) en twee stoptreinen per uur van NS. De stoptreinen stoppen op alle tussenliggende stations. Vorige week werd bekend dat Arriva sowieso voor eigen rekening een derde stoptrein mag en wil laten rijden.
Het CBb verplicht staatssecretaris Thierry Aartsen onmiddellijk om tafel te gaan met Arriva en uiterlijk 8 december te melden wat de uitkomst is. Als Arriva alsnog zijn zin krijgt, blijft NS alleen met intercity’s tussen het Noorden en de Randstad rijden.
Arriva: ‘Dit is geweldig nieuws’
Anne Hettinga, ceo van Arriva Nederland, noemt de uitspraak in een eerste reactie geweldig nieuws. „We zijn ervan overtuigd dat ons aanbod voor meer en snellere treinen een enorme boost geeft aan het openbaar vervoer in Noord-Nederland. We kijken uit naar constructieve gesprekken met het ministerie en gaan uit van een positieve uitkomst voor de reiziger.’’
Als de Arriva-sneltreinen niet alleen in Assen maar ook in Hoogeveen stoppen, gaat voor Hoogeveen een langgekoesterde wens in vervulling. Voor Meppel is er dan ook goed nieuws: de nieuwe sneltrein stopt in Meppel in de ochtend in de richting van Groningen en in de middag vanuit de richting Zwolle. Meppel krijgt daarmee een extra snelle verbinding van en naar Groningen. Stoptreinen stoppen voortaan ook in Staphorst als het aan Arriva ligt.
Europese regels
De monopolypositie van de NS staat sowieso ter discussie. De hoofdrailnetconcessie werd onderhands gegund, maar dat besluit uit 2023 wankelt na kritiek uit Europa.
Brussel vindt dat Nederland de aanbestedingsregels heeft overtreden en daagde Nederland voor het Europees Hof. Die zaak hangt nog boven de markt. Een eventuele streep door de onderhandse gunning zou de Nederlandse spoormarkt op zijn kop zetten, en ruimte geven voor een hoos aan schadeclaims.