'Uitzonderlijk' hoge waterstanden in het land: wegen, vakantieparken en horeca ondergelopen

De brandweer heeft het water weggepompt. De storing werd rond 03.30 uur gemeld. Rond 06.00 uur waren 4600 huishoudens weer aangesloten, meldt een woordvoerster van netbeheerder Enexis. Zo’n tweeënhalf uur later zaten nog 450 huizen zonder stroom. De storing is rond 08.45 uur verholpen, dat meldt netbeheeder Enexis.

De woordvoerster doet de oproep aan getroffenen om, als er weer stroom is, niet gelijk zware apparaten als ovens, wasmachines en magnetrons te gebruiken. Dan bestaat de kans dat de stroom weer uitvalt, legt ze uit. „Het is een kwetsbaar evenwicht.”

Lijkt het in Limburg, het waterprobleemgebied bij uitstek, op eerste kerstdag mee te vallen met de waterhoogten, in Zwolle lopen de stadsgrachten vol. „Tot aan het randje”, aldus Herald van Gerner, woordvoerder van Waterschap Drents Overijsselse Delta (WDODelta). Ook in Brabant, Gelderland, Drenthe en Noord-Holland hield niet iedereen de voeten droog.

„Het water komt hier van alle kanten vandaan, uit de Vecht, de weteringen. Ook bij de IJssel en de Vecht staat het tegen de dijken. De gemalen draaien op volle toeren. Landerijen lopen onder, en zo hier en daar een kelder, fiets- of voetpad”, aldus Van Gerner. Honderd vrijwilligers hebben de dijken geïnspecteerd tussen Zwolle en Kampen en het westelijk deel van de Overijsselse Vecht, die uitkomt in het Zwarte Water.

De hoge waterstand is uitzonderlijk voor dit gebied in Overijssel. „Vanuit Duitsland is veel hemel- en smeltwater gekomen en er is zoveel regen gevallen in oktober en november dat de bodem als een spons is volgezogen, het neemt niets meer op. Elke drup die valt, blijft er bovenop liggen. Op de Vecht verwachten we op 28 december nog een piekgolfje.”

De Unie van Waterschappen houdt de situatie rond het hoogwater in de rivieren ook tijdens de kerstdagen nauwlettend in de gaten. „Vooral in het oosten van het land is opgeschaald”, zegt een woordvoerder. „Daar zijn doorlopend dijkinspecties en worden stuwen en duikers gecontroleerd zodat het water goed weg kan en het systeem blijft werken.”

Een grand-café in Noord-Brabant is compleet blank komen te staan. Het Wapen van Kaatsheuvel moest de lunch van honderden gasten verplaatsen naar een andere horecagelegenheid. De overlast zou zijn ontstaan door een gemaal die het af liet weten. Niet veel verderop kampen Europarcs en een vakantiepark in Cromvoirt met hoogwater.

Ook Noord-Holland worstelt met het water. Kades en parkeerplaatsen in Medemblik zijn maandag ondergelopen door de hoge waterstand. Dat is op meerdere plaatsen langs het IJsselmeer het geval.

Op enkele parkeerplaatsen staan auto’s geparkeerd. Die zijn wel te bereiken, maar de bestuurders moeten rekening houden met natte voeten of laarzen dragen. De auto parkeren op een met water verzadigde dijk is overigens geen goed idee, omdat daardoor schade kan ontstaan.

Het water in het IJsselmeer stijgt momenteel hoger dan gebruikelijk door de vele regenval. Alles wordt nauwlettend in de gaten gehouden door het Hoogheemraadschap en Rijkswaterstaat. Op sociale media gaan veel foto’s en filmpjes rond van wateroverlast, bijvoorbeeld ondergelopen kelders of straten en fietspaden die onder water staan.

120 konikpaarden en Rode Geuzen (runderen) zijn maandag in het Gelderse Poederoijen in veiligheid gebracht door opgetrommelde hulpwerkers . Ze werden ’s ochtends overgebracht naar de hoger gelegen Wakkere Dijk van het Munnikenland, nabij slot Loevestein.

De geplande operatie duurde volgens een aanwezige persfotograaf zo’n drie uur. „Met die storm Pia afgelopen vrijdag was het water er al aan de hoge kant. Daarna zakte het wat om aanstaande donderdag en vrijdag weer omhoog te komen. Om de paarden en runderen te verplaatsen zouden we de toegangsweg naar Loevestein moeten afsluiten, terwijl het slot zaterdag en zondag gewoon open was voor publiek. Op eerste kerstdag is het dicht en konden we ook met meer rust de dieren verplaatsen”, aldus Tanja de Bode van Free Nature.

De waterstand zal vermoedelijk nog niet snel zakken door de weersverwachting. Rond het IJsselmeer heeft Rijkswaterstaat code oranje gemeld. „De afvoer van de IJssel bedraagt op dit moment ongeveer 970 kubieke meter per seconde. Deze gaat de komende dagen verder toenemen naar zo’n 1250 kubieke meter per seconde op 29 december.”

Het grootste knelpunt is de komende dagen de Rijn, door de vele regen in het stroomgebied, aldus de Unie van Waterschappen. Op 28 december wordt bij Lobith een piek verwacht van 14,90 meter boven NAP. Bij die waterstand loopt bijvoorbeeld de Waalkade in Nijmegen onder water.

Het is dan weliswaar nat, deze maandag gaat wel de boeken in als de op twee na warmste eerste kerstdag ooit gemeten, aldus Weeronline. In De Bilt werd het maandag 12,5 graden. Alleen in 2015 (14 graden) en 1997 (12,8 graden) was het op 25 december warmer. In de top 10 met warmste eerste kerstdagen staan inmiddels vijf jaren uit deze eeuw.

Er was vandaag veel bewolking en met name in het zuiden regende het regelmatig. De hoogste temperatuur werd in Volkel (Noord-Brabant) gemeten, daar was het 13,0 graden.

Weeronline verwacht tweede kerstdag opnieuw een zachte dag, maar de temperatuur is met 10 tot 11 graden in De Bilt iets lager dan maandag. De gemiddelde maximumtemperatuur over beide kerstdagen komt dan uit op rond de 11,5 graden. Daarmee wordt het waarschijnlijk de op drie na warmste kerst ooit gemeten. De warmste kerst ooit was in 2015 met op eerste kerstdag 14,0 graden en op de tweede 14,4 graden.