Groningen moet zich door de nieuwe partijen in het kabinet geen zand in de ogen laten strooien met de benoeming van een speciale regeringscommissaris Hersteloperatie Groningen.
Beoogd premier Rob Jetten (D66) kan het mooi zeggen. De regeringscommissaris dient ministers achter de broek te zitten. Hij of zij moet met de vuist op tafel slaan als het niet goed gaat met het tempo en de kwaliteit van schadeherstel en versterking in Groningen. Afspraken die hierover met het Rijk zijn gemaakt, moeten worden nagekomen.
Kortom de taak van de regeringscommissaris van Jetten is ervoor te zorgen dat Groningen krijgt waar het recht op heeft. Niettemin kan het instellen van een regeringscommissaris juist een stap achteruit zijn. Anders dan respectievelijk voorheen en demissionair staatssecretaris Hans Vijlbrief en Eddie van Marum is het geen bewindspersoon die aan de regeringstafel zit.
Zonder die directe betrokkenheid kan het langlopende dossier Groningen aan gewicht verliezen en de aandacht in het kabinet verslappen. De regeringscommissaris staat meer op afstand en wordt minder aangesproken door de Tweede Kamer. De afgelopen jaren konden Kamerleden de gasproblematiek agenderen. De staatssecretaris ‘Groningen’ werd veelvuldig bevraagd en ter verantwoording geroepen. Daarmee behield de gasproblematiek de benodigde urgentie.
Van de regeringsfunctionaris wordt verwacht dat hij vooral strategisch opereert. Hij moet kind aan huis zijn op ministeries, die in het verleden weinig op hadden met Groningen en aan de leiband van de oliemaatschappijen liepen. Zo was het ministerie van Economische Zaken weinig gelegen aan de veiligheid van de Groningers.
Op Binnenlandse Zaken werd weinig gedaan aan de toenemende bureaucratie in het gasdossier. Als compensatie voor alle sociale ellende, tegenwerking en om de brede welvaart op te krikken is er Nij Begun. Ook hier is Groningen sterk afhankelijk van medewerking en inspanningen op de ministeries. Belangrijk is dat de regeringscommissaris begrijpt waar Groningen met de gasellende vandaan komt en naar toe wil.
Daarom moet het iemand zijn die in Groningen wordt vertrouwd en zowel hier als in Den Haag meer dan voldoende gezag heeft. Vertrouwen is het codewoord zo blijkt ook uit de donderdag gepresenteerde enquête van RTV Noord. Slechts acht procent van de Groningers denkt dat het ergste voorbij is als het gaat om de gaswinning en de gevolgen daarvan. Ook heeft een meerderheid angst voor een een volgende aardbeving.
Zorg is er over de snelheid van de versterkingsoperaties. Ondertussen gaan in Den Haag stemmen op om een deel van de gasputten om strategische redenen open te houden. Voor de regeringscommissaris ligt de lat in Groningen heel erg hoog.
