De Anthony Quinn Baai op Rhodos. Foto: Rhodos Toerisme
Denk je aan Griekenland, dan zie je een knalblauwe zee, kiezelstranden, verstopte baaien, witgekalkte huizen, blauwe tegels, roze bougainville, brokkelige straatjes en uitzichten als ansichtkaarten voor je. Rhodos voldoet aan veel van deze kenmerken, maar is toch nét even anders. MEER-redacteur Sybylle Kroon trok sportieve schoenen aan en bezocht een aantal – letterlijke – hoogtepunten op en bij dit Griekse eiland.
Rhodos vormt samen met onder meer Karpathos en Kreta de zuidgrens van de Egeïsche Zee. Bij Rhodos-stad, op het noordelijkste puntje van het eiland, ontmoet de Egeïsche Zee de Middellandse Zee. Je moet goed kijken maar met een beetje geluk zie je de scheidslijn tussen de twee zeeën. Wat je zeker ziet, is Turkije, havenstad Marmaris ligt slechts een uur varen verderop.
Rhodos-stad is een dubbel ommuurde stad. Foto: Rhodos Toerisme
Toch is er van Turkse invloeden weinig (meer) te merken op Rhodos. Het eiland is eerder het eindproduct van een mix aan culturen/beschavingen/overheersers die zich in de loop der eeuwen op het eiland hebben gemanifesteerd. Rhodos ligt namelijk op een interessante, strategische locatie: het kruispunt van Europa, Azië en Afrika. Bovendien heeft het natuurlijke waterbronnen.
Geen wonder dat – onder meer - Goten, Perzen, Arabieren, Romeinen, Kruisvaarders, Hospitaalridders, Turken, Italianen en Duitsers het land wilden bezitten. Allen lieten ze hun sporen en geschiedenis na, daar struikel je nu soms letterlijk nog over.
Herten zijn het symbool van Rhodos. Foto: Sybylle Kroon
Kinderwens? Dan kruipend naar boven
Comfortabele sneakers en een goede conditie zijn op sommige plekken op Rhodos dan ook echt nodig. Dat ontdekken we als we onderaan de driehonderd treden naar het klooster van de Heilige Maagd Maria Tsambika staan. Tsambika, aan de oostkust van Rhodos, heeft een populair zandstrand. Het beklimmen van de grote berg met daar bovenop het veertiende-eeuwse Byzantijnse klooster, trekt minder toeristen maar is zeker zo interessant.
Tsambika klooster op Rhodos. Foto: Sybylle Kroon
Al was het maar om de opzienbarende legende die aan dit klooster verbonden is. Doen wij het nog op gympen, gelovige moeders met een kinderwens kruipen naar boven en bidden tot de maagd Maria Tsambika. Het kind dat na deze bedevaart schuine streep martelgang geboren wordt, krijgt de naam Tsambika (meisje) of Tsambiko (jongen).
Nadat we enigszins uitgepuft zijn van de stevige workout, zien we in het klooster de ‘offers’ staan, waaronder poppen, die als dank voor een vruchtbare afloop zijn achtergelaten. We genieten nog een tijdje van het panoramische uitzicht over het eiland voordat we aan de afdaling beginnen.
Anthony Quinn was here
Even verderop, bij de ‘witte stad’ Lindos, wacht ons de volgende sportieve uitdaging. Boven deze oudste stad van Rhodos, drieduizend jaar oud, torent een fort uit. En omdat dit bouwwerk het hoogste punt van de stad markeert, wordt het in het Grieks een akropolis genoemd. Lindos heet niet voor niks witte stad: het bestaat uit honderden vierkante panden met platte daken en ze zijn bijna allemaal wit geschilderd. Tussen de huizen lopen talloze smalle straatjes, stegen en trappen, de een nog fotogenieker dan de ander. Toeristen kunnen hier hun hart ophalen bij de vele winkeltjes en restaurants.
Lindos, de 'witte stad'. Foto: Rhodos Toerisme
Wij bikkelen ondertussen door, trap na trap, steeds hoger en hoger. Het voormalige fort annex tempel, kasteel en amfitheater is ruim tweeduizend jaar oud en bovenop een hoge rots gebouwd. Halverwege de beklimming scoren we een glas versgeperst sinaasappelsap om het verloren vocht weer aan te vullen.
Bovenaan horen we dat ook aan deze plek een verhaal hangt, hoewel iets recenter van aard dan de Tsambika-legende. In 1961 vonden bij de akropolis van Lindos en elders op Rhodos opnames plaats voor de film The Guns of Navarone. Volgens de overlevering was hoofdrolspeler Anthony Quinn zo onder de indruk van het eiland dat de acteur er een stuk grond kocht: een baai die nu zijn naam draagt.
De Anthony Quinn Baai op Rhodos. Foto: Rhodos Toerisme
Nieuw Kreta op oud Rhodos
Voor de volgende ‘beklimming’ reizen we af naar de westkust van Rhodos. Kritinia heeft, net als praktisch alle andere steden op het eiland, een bijzondere geschiedenis. De naam betekent ‘Nieuw Kreta’. Het werd gesticht door bewoners van Kreta die aan de Turkse overheersing wilden ontsnappen. Maar ook op Rhodos waren ze niet veilig, dit keer waren het piraten die de boel veroverden en platbrandden.
Het Kritinia kasteel op Rhodos. Foto: Rhodos Toerisme
De nederzetting werd op meer veilige afstand van de kust weer opgebouwd. In 1472 werd boven Kritinia een kasteel gebouwd waar de bewoners veilig waren voor Ottomaanse aanvallen. Het omhulsel van het kasteel staat er nog, maar meer dan een ruïne is er niet meer van over, ontdekken we als we de vele trappen naar boven hebben bedwongen. Dan maar genieten van het uitzicht, ook geen straf.
Breiende locals en rokende priesters
De naam gonst al een tijdje rond onder het reisgezelschap: Symi. Geen dorp, stad of baai op Rhodos, maar een buureilandje, gemakkelijk bereikbaar met een veerboot. En: te schattig voor woorden, dus niet te missen als je op Rhodos bent. We trekken onze sportieve schoenen weer aan en pakken de boot naar Symi.
Kleurrijke huisjes op buureilandje Symi. Foto: Sybylle Kroon
Anderhalf uur later doemt de baai op waar de hoofdstad van het eiland tegen de rotsen aan gedrapeerd ligt. Gekleurde huizen in neoklassieke stijl uit de Italiaanse tijd (eerste helft twintigste eeuw) vormen het gezicht van Symi, waar clichés als ‘schilderachtig’, ‘charmant’ en ‘pittoresk’ voor gemaakt lijken te zijn.
Ons klimdoel is ook al in zicht: een bouwwerkje hoog bovenin Symi-stad, een wit-met-blauw geschilderd kerkje. We gaan weer klimmen en traplopen en volgen afgebladderde bordjes met ‘Kali Strata’, een fotogeniek straatje waar locals breiend en/of bier drinkend op een terras zitten en katten op straat liggen te ronken.
Ook fijn: toeristen zie je hier haast niet. Voordeel van een eiland dat alleen per boot bereikbaar is. Om de haverklap komt een fraai doorkijkje naar links of rechts langs maar uiteindelijk behalen we na zo’n vijfhonderd treden ons doel. Een Grieks-orthodoxe priester zit net buiten zijn kerk op een bankje een sigaret te roken en gebaart dat we wel even binnen mogen kijken.
Typisch Grieks straatbeeld met bougainville. Foto Sybylle Kroon
We steken binnen een kaarsje aan, bewonderen buiten van het uitzicht over de stad en de haven en verheugen ons nu al op dat koude drankje op het terras, beneden aan de haven. Dan gaan de gympen wel even uit.
Rhodos
Rhodos is een van de grotere eilanden van Griekenland en ligt ten zuiden van de Turkse kust, tussen de Egeïsche Zee en de Middellandse Zee. Het eiland maakt deel uit van de Dodekanesos, de meest oostelijke eilandengroep van Griekenland. Er wonen 160.000 mensen op het eiland. Het is een populaire zomerbestemming, ook veel cruiseschepen doen Rhodos aan. Sybylle reisde met Corendon en verbleef in Grand Hotel Mitsis in Rhodos Stad. Het is zo’n 3,5 uur vliegen naar het Griekse eiland. Het is er een uur later dan in Nederland.