Zo ging Holland Norway Lines failliet: lef, ambitie en de zaken die mis gingen

Zo is er de befaamde kwestie rond de kade waaraan de MS Romantika aan moest leggen. Die kade kwam er niet, maar speelde wel een rol in de ondergang van de veerdienst. HNL mocht tot 1 oktober gebruik maken van een kade in de Beatrixhaven, maar kreeg van Groningen Seaports de opdracht zorg te dragen voor een eigen vaste aanlegplek.

Na 1 oktober was er geen eigen kade en kon de ferry meerdere keren de Eemshaven niet in omdat er geen ruimte was om af te meren. HNL moest de aanleg van de kade zelf betalen. De vraag is waarom? Waarom betaalde Groningen Seaports niet de aanleg van de kade om vervolgens geld te vragen van HNL voor het gebruik ervan?

Curator Hans Silvius heeft bij alle partijen, provincie, Groningen Seaports en HNL navraag gedaan. ,,Ik denk dat het een normale route zou zijn dat de havenbeheerder de aanleg van dergelijke voorzieningen betaalt. Wat hier precies is mis gegaan, is me niet duidelijk. In gesprekken erover wijzen partijen naar elkaar. En wie de juiste lezing heeft, dat weet ik niet. Zo begreep ik van de provincie dat HNL het zelf wilde oppakken omdat men de plannen die er waren te omslachtig vond. HNL zou hebben aangegeven het zelf goedkoper te kunnen.’’

De kosten voor de afmeerfaciliteit zouden 12 miljoen bedragen. Tegen de tijd dat er met het werk gestart moest worden, maakte HNL al stevige verliezen. In het eerste jaar van het bestaan was er een verlies van 16 miljoen. De kaartverkoop ging weliswaar als een dolle, maar dat gold in sterkere mate voor de kosten.

HNL had daarop moeten anticiperen, meent Silvius. Het jonge bedrijf had direct bij de start al bij aandeelhouders aan moeten kloppen, zegt hij. ,,Je moet eigenlijk meteen tegen de aandeelhouder zeggen ‘mooi dat je mee wilt doen, maar we willen wel een potje van pakweg 15 miljoen om onze verliezen in het eerste jaar af te dekken’.’’

Dat is niet gebeurd, zegt de curator. ,,Dat betekent dat je vertrouwt op de kasstroom die op gang komt doordat passagiers kaartjes kopen. Dan moet je erop kunnen vertrouwen dat dat toereikend is. Als je dan daaruit ook nog de waarborgsom voor je schip (4 miljoen) moet betalen, dan kom je te kort. En dat gaat steeds meer achter je aan slepen.’’

Als de aandeelhouders in november 2022 met 6,5 miljoen over de brug komen, is dat eigenlijk niet genoeg om uit de problemen te komen. HNL zit in zwaar weer, het vertrouwen in de onderneming taant en in de maanden erna kan de ferry verschillende keren niet aanleggen in de Eemshaven vanwege de kadekwestie.

Dat resulteert erin dat de Romantika soms uren op zee dobbert voordat ze de haven in kan en ook annuleringen van afvaarten.

Afgelopen voorjaar besluit HNL vanuit de Eemshaven te verhuizen naar Emden. ,,Het debacle dat men niet in de Eemshaven kan blijven’’, zegt Hans Silvius. ,,Daarvan heb ik de ins en outs nog steeds niet helemaal helder voor de bril. Maar ik kan wel zeggen dat het voor de bedrijfsvoering buitengewoon verstorend is geweest. Je zet jezelf neer als veerdienst tussen Eemshaven en Kristiansand. Dan is het natuurlijk niet gelukkig dat je eerst uit Cuxhaven en daarna Emden vertrekt.

De verhuizing heeft geld gekost. Hoeveel? Silvius kan het niet zeggen. ,,Je moet er voorzichtig mee zijn, deze verhuizing stond natuurlijk niet op zichzelf. Maar dit zou natuurlijk als nekslag hebben kunnen werken.’’

Want luttele maanden na de verhuizing valt het doek voor Holland Norway Lines. Op 1 september wordt het faillissement uitgesproken. Direct na het bankroet meldden zich meerdere partijen bij Silvius voor een doorstart. Twee daarvan lijken nu serieus bezig een veerdienst tussen Holland en Noorwegen nieuwe leven in te blazen.

Of dat vanuit Eemshaven gaat gebeuren, kan de curator niet zeggen. Wel vindt hij het logisch dat er belangstelling is. ,,Als je ziet dat HNL 400.000 passagiers had, dan is er behoefte aan in de markt. De vrijetijdsmarkt lijkt booming en Scandinavië is in trek.’’

Bovendien is groei haalbaar, vermoedt Silvius. Naast passagiers die graag willen, zou het vervoer van vracht een inkomstenbron kunnen zijn voor de veerdienst. ,,Dat was bij HNL nog een ondergeschoven kindje. Maar wanneer je op het schip een vast gedeelte consequent reserveert voor vrachtwagens, denk ik dat daar goede inkomsten uit te halen zijn. Bij elkaar genomen heb je dan een mooie markt te pakken.’’